خواص مارچوبه | 23 خاصیت حیرت انگیز مارچوبه برای سلامتی، لاغری، بارداری و پوست

مارچوبه از گیاهان دارویی پرخاصیت است که اغلب به رنگ سبز و گاهی به رنگ های سفید یا بنفش یافت می شود و بومی کشورهای اروپایی، آسیای غربی و شمال آفریقا است.

از جمله خواص دارویی مارچوبه می توان به کنترل دیابت، لاغری، سلامت قلب، بارداری، سرطان، افسردگی و معده اشاره کرد. مارچوبه به عنوان گیاه تقویت کننده میل جنسی شناخته شده و فواید زیادی برای زنان دارد.

طبع مارچوبه گرم و خشک است.

خواص مارچوبه
خواص مارچوبه

جالب است بدانید:

  • مارچوبه اولین بار حدود 2500 سال پیش در یونان کشت شده است، اگرچه اولین تصاویر یافت شده از مارچوبه در کتیبه های مصری حدود 3500 سال پیش از میلاد دیده شده است.
  • مارچوبه در مصر باستان بسیار محبوب بوده و ساقه های آن در برخی مقبره های مصری یافت شده است. گفته شده ملکه نفرتیتی عنوان “غذای خدایان” به این گیاه داده است.
  • در رم باستان، سریع ترین قهرمانان رومی، مسئول بردن مارچوبه به رشته کوه های آلپ بودند تا این گیاه در آب و هوای سرد رشد کند و گروهی به نام “ناوگان اسپارگ” مسئول جمع آوری مارچوبه های با کیفیت از کوه ها بودند.
  • میوه مارچوبه نوعی توت قرمز کوچک است، این توت برخلاف ساقه مارچوبه، سمی است.
  • گیاه مارچوبه در سرزمین هایی که زمستان های سخت دارند بهتر رشد می کند. معمولا سه سال بعد از کاشت قابل برداشت می شود و تا سن 15 تا 20 سالگی، مارچوبه تولید می کند.
  • مارچوبه در ایران در نواحی همچون مازندران، اراک، کرمانشاه و آذربایجان غربی و شرقی و غیره کاشت می شود.

در ادامه با پرشین استار همراه شوید تا با خواص مارچوبه برای سلامتی، بارداری، لاغری و پوست و مو آشنا شده و درباره ارزش غذایی و مضرات آن بیشتر بدانیم.

خواص دارویی و فواید مارچوبه

1. خواص مارچوبه برای لاغری

مارچوبه از گیاهان کم کالری است، فیبر موجود در آن با ایجاد احساس سیری و کاهش اشتها به لاغری کمک می کند و پتاسیم آن برای تجزیه چربی های شکمی مفید است.

2. سلامت قلب

مارچوبه منبع خوب ویتامین های B است، کمبود این ویتامین ها باعث افزایش سطح هموستئین در خون شده و خطر آسیب رگ های خونی ، بیماری های قلبی مانند ترومبوز وریدی و آترواسکلروز را افزایش می دهد.

3. تقویت رگ های خونی

مارچوبه منبع غنی روتین است، روتین فلاونوئیدی است که دارای خواص ضد التهابی بوده، به درمان هموروئید کمک می کند و از لخته شدن خون جلوگیری می کند.

روتین همچنین به تقویت رگ های خونی کمک کرده و با کاهش چسبندگی خون و کلسترول، مانع سخت شدن رگ ها و بیماری های قلبی عروقی می شود.

4. دیابت

فیبر محلول و آنتی اکسیدان های موجود در مارچوبه خطر ابتلا به دیابت نوع 2 را کاهش می دهد زیرا فیبر میزان جذب گلوکز در روده را تنظیم کرده و آنتی اکسیدان ها با کاهش التهاب از بروز دیابت پیشگیری می کنند.

مارچوبه همچنین حاوی مواد معدنی است که به طور مستقیم روی سلول های پانکراس که مسئول تنظیم ترشح انسولین هستند تاثیر مثبت می گذارد.

5. قاعدگی و پریود

ویتامین K و کلسیم موجود در مارچوبه به کاهش علائم سندروم پیش از قاعدگی کمک می کند، ویتامین K باعث کاهش گرفتگی های دردناک قاعدگی شده و کلسیم نفخ، سردرد و تغییرات ناگهانی خلق و خو را برطرف می کند.

مصرف مارچوبه به تعادل هورمونی نیز کمک کرده و از افسردگی و خستگی جلوگیری می کند.

6. بارداری

فولات از مواد حیاتی برای دوران بارداری است که به مقدار زیادی در مارچوبه یافت می شود، این ماده مغذی به رشد جنین و سلامت زنان باردار کمک کرده و خطر بروز نقایص مادرزادی لوله عصبی را کاهش می دهد.

مارچوبه حاوی مقادیری آهن نیز می باشد که برای پیشگیری از بروز کم خونی در زنان باردار مفید بوده و خاصیت دیورتیک آن به دفع آب اضافی بدن و درمان ادما کمک می کند.

مصرف مارچوبه در دوران شیردهی تاثیر مثبت روی کمیت و کیفیت شیر مادر دارد.

7. باروری

ویتامین E موجود در مارچوبه به عنوان ماده حیاتی برای بهبود عملکرد سلول های جنسی در زنان و مردان شناخته شده است زیرا به ضخیم شدن پوشش رحم، آماده سازی آن برای باروری و بهبود کیفیت و سلامت سلول های اسپرم کمک می کند و عامل محرک هورمون های جنسی می باشد.

فولات موجود در مارچوبه نیز با تقویت میل جنسی و ارگاسم به بهبود رابطه جنسی کمک می کند.

مارچوبه علائم سندروم یائسگی را نیز کاهش می دهد.

هشدار: در برخی منابع ذکر شده مارچوبه یک اسپرم کش قوی است و برای افرادی که قصد بارداری دارند مضر می باشد، بنابراین توصیه می شود قبل از مصرف مارچوبه حتما با پزشک متخصص مشورت شود.

8. سلامت چشم

ویتامین های ضروری B موجود در مارچوبه از سلامت چشم محافظت می کنند. تحقیقات نشان داده این گروه از ویتامین ها از بروز دژنراسیون ماکولا مرتبط با سن و آب سیاه پیشگیری می کنند.

گلوتاتیون و آمینوهای موجود در مارچوبه نیز خطر ابتلا به آب مروارید و شب کوری را کاهش می دهند.

9. روماتیسم و آرتریت

آرتریت روماتوئید از بیماری های شایع در سنین سالمندی است که با التهاب، درد مفاصل و مشکلات حرکتی همراه است. نیاسین موجود در مارچوبه به کاهش درد و تورم مفاصل ناشی از روماتیسم و آرتریت کمک می کند.

10. سل

ریشه مارچوبه برای درمان بیماری های مرتبط با ریه مانند سل و برونشیت مفید است.

11. آلزایمر و زوال عقل

اضافه کردن مارچوبه به رژیم غذایی خطر بروز بیماری های مغز و اعصاب مانند آلزایمر و زوال عقل را کاهش می دهد زیرا حاوی فولات است که نقش مهمی در تولید سروتونین و بهبود توانایی شناختی و رفتاری افراد دارد.

ویتامین B12 و فولات موجود در مارچوبه همان نوعی است که در مواد غذایی همچون گوشت، لبنیات و ماهی یافت می شود و به تسکین اعصاب و سلامت ذهنی و جسمی بخصوص در سالمندان کمک می کند.

فیتو استروژن های موجود در مارچوبه نیز در درمان نارسایی عصبی که می تواند به آسیب نورون ها منجر شود مفید است.

12. صرع

مارچوبه داروی گیاهی مفید ضد صرع است که از دیرباز در میان قبایل مختلف برای درمان تشنج ناشی از صرع استفاده می شده است.

13. کاهش کلسترول خون

فیبر و نیاسین موجود در مارچوبه به کاهش کلسترول خون کمک می کند و خطر ابتلا به بیماری های قلبی عروقی را کاهش می دهد.

14. انرژی بخش

منیزیم موجود در مارچوبه نقش مهمی در تولید و حفظ انرژی در بدن دارد و به حفظ هوشیاری فرد در طولانی مدت کمک می کند.

مصرف مارچوبه متابولیسم بدن را افزایش داده و عملکرد فیزیکی بدن را بهبود می بخشد.

15. سلامت استخوان ها

ویتامین K موجود در مارچوبه حدود 69 درصد نیاز روزانه بدن را تامین می کند و به تقویت و سلامت و شکل گیری بهتر استخوان ها کمک کرده و از بروز پوکی استخوان پیشگیری می کند.

16. هضم و گوارش

محتوای فیبر در مارچوبه به هضم و گوارش کمک کرده و از یبوست پیشگیری می کند.

پروبیوتیک موجود در مارچوبه نیز موجب جذب آسان تر مواد مغذی می شود، خطر بروز آلرژی ها و سرطان های مرتبط با گوارش را کاهش می دهد و به تغذیه باکتری های مفید روده کمک می کند.

مارچوبه برای درمان سوء هاضمه، اسهال و اسهال خونی نیز مفید است.

17. پیشگیری از سرطان

مارچوبه منبع خوب فولات است که از ابتلا به سرطان پیشگیری می کند و گلوتاتیون موجود در آن برای تجزیه و از بین بردن ترکیبات مضر بدن که عامل بروز سرطان، ایدز و اختلالات قلبی هستند مفید است.

مارچوبه وحشی حاوی ساپونین است که دارای خاصیت ضد توموری می باشد و از بروز انواع سرطان از جمله سرطان سینه، سرطان استخوان و روده پیشگیری می کند.

18. افسردگی

مارچوبه خاصیت ضد افسردگی دارد که حافظه را افزایش داده و به آرام سازی اعصاب کمک می کند.

19. کلیه و دستگاه ادراری

مارچوبه خاصیت دیورتیک دارد که حجم ادرار را افزایش داده و به سم زدایی و تخلیه ضایعات بدن از طریق ادرار کمک می کند و برای کسانی که از عفونت دستگاه ادراری رنج می برند مفید است.

فواید و مضرات مارچوبه
فواید و مضرات مارچوبه

خواص مارچوبه برای پوست

20. ضد پیری

آنتی اکسیدان ها، ویتامین C و ویتامین E موجود در مارچوبه از چین و چروک، لک های پوستی و خطوط ناخوشایند پیشگیری می کند و با افزایش تولید کلاژن، الاستیک پوست را افزایش می دهد.

21. جوش و آکنه

مصرف مارچوبه به دلیل آنتی اکسیدان ها و ویتامین های موجود در آن، سموم و ناخالصی های پوست را برطرف کرده، از انسداد منافذ پوست جلوگیری می کند و با دفع چربی اضافی پوست، مانع بروز جوش و آکنه می شود.

22. ضد آفتاب

مصرف منظم مارچوبه از پوست در برابر اشعه مضر خورشید محافظت کرده و خطر ابتلا به سرطان پوست را کاهش می دهد.

23. خواص مارچوبه برای مو

مصرف مارچوبه از آسیب اکسیداتیو روی فولیکول های مو و سلول های پوست جلوگیری کرده و با بهبود گردش خون در پوست سر، به تغذیه بهتر فولیکول ها و افزایش رشد مو کمک می کند.

مواد مغذی موجود در مارچوبه از جمله آهن، روی، کلسیم، ویتامین E و مس نیز همگی تاثیر قابل توجهی در رشد بهتر موها داشته و از ریزش مو جلوگیری می کنند.

طریقه مصرف مارچوبه

هنگام خرید مارچوبه، آن هایی را که ساقه های قوی تر دارند و سر آن ها محکم تر است انتخاب کنید.

قبل از پختن مارچوبه لازم است آن را خوب بشویید، بخش های نازک نیازی به پوست گرفتن ندارد اما بهتر است پوست ساقه های ضخیم تر جدا شود.

مارچوبه را می توان به روش های مختلف مانند بخارپز کردن، گریل و کباب کردن و سرخ کرده مصرف کرد.

برای پخت مارچوبه می توان آن را به همراه مقداری آب، لیمو و روغن زیتون در تابه پخت یا در فر و مایکروویو کباب کرد.

اگرچه مارچوبه به تنهایی نیز خوشمزه است اما می توانید از ادویه هایی همچون سیر، فلفل، لیمو و نمک به همراه آن استفاده کنید.

در صورت تمایل مارچوبه را به وعده غذای اصلی اضافه کرده یا به عنوان پیش غذا و سالاد میل کنید.

انواع مارچوبه

مارچوبه 300 گونه مختلف دارد که مشهورترین انواع آن شامل مارچوبه سبز (آمریکایی و انگلیسی)، مارچوبه بنفش (فرانسوی) و مارچوبه سفید (اسپانیایی و هلندی) می باشد.

مارچوبه سفید با رشد این گیاه در مکان های دور از نور خورشید تولید می شود و رنگ مارچوبه بنفش، در حقیقت به صورت مصنوعی تهیه شده که هنگام پخت، به سبز تغییر می کند.

ارزش غذایی مارچوبه

مواد مغذی موجود در 100 گرم مارچوبه به صورت زیر است:

کالری: 20
پروتئین: 2.2 گرم
کربوهیدرات: 3.9 گرم
فیبر: 2.1 گرم
چربی: 0.1 گرم

عوارض جانبی و مضرات مارچوبه

  • رافینوز موجود در مارچوبه از کربوهیدرات های دیر هضم است که می تواند موجب ایجاد گاز در معده شود.
  • اگر به مواد غذایی همچون سیر، پیاز و تره فرنگی حساسیت دارید از مصرف مارچوبه خودداری کنید.
  • ویتامین C و گوگرد موجود در مارچوبه به افزایش ادرار و بوی بد آن منجر می شود.
  • از مصرف بیش از حد مارچوبه در دوران بارداری و شیردهی اجتناب کنید.
  • پورین موجود در مارچوبه باعث افزایش اسید اوریک در بدن شده و برای افرادی که به نقرس و سنگ کلیه مبتلا هستند مضر است.

منبع: naturalfoodseries drhealthbenefits organicfacts

فال حافظ کوکا