عوارض و مضرات مصرف ماری جوانا؛ علائم ترک ماری جوانا و روش های درمان

ماری جوانا یا علف نوعی ماده مخدر و ترکیبی از برگ، ساقه و غنچه گل های خرد شده گیاه شاهدانه است که مصرف آن به دلیل حضور ترکیبی به نام THC باعث ایجاد نوعی احساس لذت در افراد شده و با خطر اعتیاد همراه خواهد بود.

عکس گیاه ماری جوانا
عکس گیاه ماری جوانا

ماری جوانا به شکل های مختلف از جمله دود کردن، مصرف خوراکی، استنشاق بخار و یا حتی به صورت موضعی مصرف می شود اما رایج ترین شیوه استفاده از آن دود کردن می باشد.

تحقیقات نشان داده درصد ماده THC موجود در ماری جوانا که عامل اصلی مضرات آن نیز می باشد به نسبت گذشته افزایش زیادی داشته به طوری که مقدار این ماده در ماری جوانا از 1 درصد در سال 1972 به 3 تا 4 درصد در سال 1990 و به حدود 13 درصد در سال 2010 افزایش یافته است.

امروزه بسیاری از انواع ماری جوانا دارای حدود 30 درصد ترکیب THC می باشند.

عوارض ماری جوانا

1. اثر منفی ماری جوانا روی مغز

ماری جوانا با همان بخش های مرتبط با حس لذت در مغز که توسط هروئین، کوکائین و الکل تحریک می شوند سر و کار دارد.

با توجه به مقدار مصرف، کیفیت و روش مصرف ماری جوانا، این ماده می تواند با تحریک سلول های مغزی باعث افزایش تولید دوپامین در بدن شده و باعث ایجاد حس لذت و رضایت در فرد می شود.

اگر از روش دود کردن ماری جوانا استفاده شود این تاثیر تقریبا فوری است اما زمانی که ماری جوانا به صورت خوراکی مصرف می شود اثر آن بعد از گذشت مدت زمان بیشتری – گاهی چند ساعت – ظاهر خواهد شد.

تغییرات خلقی نیز از دیگر عوارض ناشی از مصرف ماری جوانا است، افزایش ادراکی حسی، وضوح بیشتر رنگ های اطراف، بلندتر شنیده شدن صداها یا علائم دیگری همچون تغییر درک فرد نسبت به زمان، مشکل در حافظه کوتاه مدت، تسکین درد یا آرامش نیز در برخی افراد ایجاد می شود که با توجه به دوز مصرفی و کیفیت ماده مخدر متفاوت خواهد بود.

از دیگر عوارض روانی ماری جوانا می توان به احساس ترس، هذیان گویی،عدم تمرکز، عدم توانایی انجام کارهایی که نیاز به هماهنگی دارد و کاهش علاقه به اتمام وظایف اشاره کرد.

همچنین بعد از کاهش اثر مصرف ماری جوانا بسیاری افراد احساس افسردگی و خستگی را تجربه خواهند کرد.

2. خطر اعتیاد به ماری جوانا

اگرچه برخی ادعا می کنند ماری جوانا اعتیاد آور نیست اما بسیاری از افرادی که به مدت طولانی ماری جوانا مصرف کرده اند هنگام ترک آن با علائمی همچون هوس مصرف مجدد، تحریک پذیری، بی خوابی، کاهش اشتها، اضطراب و غیره مواجه شده اند که نشانه اعتیادآوری این ماده مخدر می باشد.

به همین دلیل یکی از مهم ترین عوارض مصرف ماری جوانا اعتیاد جسمی و روحی به این ماده است که مخصوصا در افرادی که از دوران نوجوانی یا جوانی مصرف ماری جوانا با مقادیر زیاد THC را آغاز کرده و مدت طولانی آن را مصرف کرده اند به وفور دیده می شود.

3. کاهش حافظه

مطالعه 25 ساله که روی بیش از 3 هزار آمریکایی معتاد به ماری جوانا- که هر روز و به مدت 5 سال یا بیشتر ماری جوانا مصرف کرده اند – انجام شده نشان داده این افراد نسبت به افراد سالم حافظه ضعیف تری در دوران میانسالی خواهند داشت.

4. اضطراب اجتماعی

تحقیقات نشان داده مصرف منظم ماری جوانا خطر بروز اختلالات روحی و روانی همچون افسردگی، اضطراب و حتی اسکیزوفرنی را افزایش می دهد.

مضرات ماری جوانا برای بدن
مضرات ماری جوانا برای بدن

5. پارانویا

براساس نتایج مطالعه انجام شده در دانشگاه آکسفورد ماده روانگردان THC موجود در ماری جوانا باعث ایجاد تغییراتی در ادراک حسی و علائم پارانویا می شود.

6. اثر ماری جوانا روی قلب

افزایش ضربان قلب از واکنش های فیزیکی بدن نسبت به مصرف ماری جوانا می باشد، تحقیقات نشان داده ضربان قلب بلافاصله بعد از دود کردن ماری جوانا به اندازه 20 تا 100 درصد افزایش یافته و اثر آن تا 3 ساعت بعد ادامه پیدا می کند.

مطالعه ای نشان داده افرادی که ماری جوانا مصرف می کنند 26 درصد بیشتر از سایرین در طول زندگی خود دچار سکته مغزی می شوند و احتمال بروز نارسایی قلبی در آن ها 10 درصد بیشتر از دیگران خواهد بود.

7. مشکلات ریه

با توجه به گزارش سازمان سوء مصرف الکل و مواد مخدر، دود ماری جوانا حاوی ترکیبات تنباکو است و استفاده طولانی مدت از آن باعث تشدید مشکلات تنفسی، التهاب راه های تنفسی، خس خس سینه و افزایش خلط و سرفه می شود.

8. کاهش تستوسترون

سطح بالای ماده THC در ماری جوانا – بخصوص انواع امروزی آن – تولید توستوسترون در بدن را کاهش داده و با عوارضی همچون افزایش وزن، بی قراری و کاهش میل جنسی همراه است، به نظر می رسد مصرف ماری جوانا اثر منفی در تولید اسپرم در مردان داشته و در دوره قاعدگی زنان اختلال ایجاد می کند.

لازم به ذکر است ترک ماری جوانا سطح تستوسترون را به حالت طبیعی اولیه بازمی گرداند.

9. افزایش اشتها

کانابینوئیدهای موجود در ماری جوانا روی سلول های مغزی که مسئول کنترل اشتها و ایجاد احساس سیری در فرد هستند تاثیر منفی می گذارند و همین مسئله خطر چاقی در این افراد را افزایش می دهد.

10. عوارض ماری جوانا در نوجوانان

آغاز مصرف ماری جوانا از سنین نوجوانی تاثیر منفی قابل توجهی روی رشد مغز گذاشته و باعث کاهش فعالیت های مغزی، کم شدن تعداد تارهای عصبی در برخی مناطق خاص مغز و هیپوکام کوچک تر از حد طبیعی می شود. هیپوکام عملکرد حافظه و یادگیری را کنترل می کند.

براساس مطالعات انجام شده روی نوجوانان، اثر منفی اعتیاد به ماری جوانا تا 2 سال بعد از ترک آن باقی خواهد ماند اگرچه این مسئله در افرادی که پس از 21 سالگی مصرف ماری جوانا را آغاز کرده اند متفاوت است.

این نوجوانان در سازماندهی افکار، تمرکز، وضوح فکری، انجام کارهای چند وظیفه ای و یادآوری برخی چیزها دچار مشکل می شوند و مصرف دائمی ماری جوانا باعث کند شدن زمان واکنش در برخی افراد می شود.

عوارض ماری جوانا
عوارض ماری جوانا

عوارض ترک ماری جوانا چیست و چه مدت طول می کشد؟

برخلاف اکثر مواد مخدر دیگر مانند الکل، THC موجود در ماری جوانا در سلول های چربی ذخیره می شود و به همین دلیل پاکسازی کامل آن از بدن مدت زمان بیشتری طول می کشد.

به عبارت دیگر برخی قسمت های بدن حتی چند ماه پس از ترک نیز THC خود را حفظ کرده و علائم ترک اعتیاد در فرد دیده می شود.

عوارض ناشی از ترک ماری جوانا معمولا به دلیل سم زدایی بدن رخ می دهد، سم زدایی راهی است که بدن خود را از شر سموم ناشی از سال ها استفاده از ماری جوانا رها می کند. این اتفاق معمولا در چند روز یا چند هفته پس از ترک ماری جوانا رخ می دهد.

رایج ترین نشانه ترک ماری جوانا بی خوابی است و ممکن است فرد تا چند شب اول به هیچ وجه نخوابد و تا چند ماه بعد نیز از بی خوابی گاه به گاه رنج ببرد.

نشانه شایع دیگر ترک ماری جوانا افسردگی است و پس از آن کابوس و رویاها به سراغ فرد می آید، لازم به ذکر است مصرف ماری جوانا باعث اختلال در سیستم رویابینی در فرد می شود و پس از ترک این ماده مخدر، فرد دچار رویاها یا کابوس های به شدت واقعی و حتی پریدن از خواب و دوباره دیدن آن رویا می شود.

رویابینی معمولا در هفته اول شروع نمی شود و پس از شروع اغلب تا یک ماه ادامه پیدا کرده و سپس کاهش می یابد. خواب مصرف ماری جوانا نیز از خواب های بسیار رایج در دوران ترک اعتیاد است و ممکن است تا سال ها ادامه پیدا کند.

چهارمین نشانه رایج ترک ماری جوانا عصبانیت است که ممکن است در رنج خفیف تا تحریک پذیری دائمی و انفجارهای ناگهانی کمتر مورد انتظار ایجاد شود، در این حالت فرد ممکن است احساس خشم از دنیا، عزیزان، خودش، از اعتیاد و نیاز به ترک آن را در خود احساس کند.

نوسان های احساسی در دوره ترک اعتیاد بسیار شایع است و معمولا فرد احساسات متغیری میان افسردگی، خشم و هیجان را تجربه می کند که گاهی با ترس، اضطراب، کاهش حس شوخ طبعی، کاهش یا افزایش میل جنسی همراه خواهد بود، اگرچه اکثر این علائم پس از سه ماه به حالت طبیعی باز می گردد.

ممکن است در هفته یا ماه اول ترک اعتیاد فرد تمرکز خود را از دست داده و در یادگیری دچار مشکل شود.

رایج ترین نشانه فیزیکی ترک اعتیاد سردرد است که ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد اما در چند روز نخست بسیار شدید می باشد.

تعریق شبانه علامت فیزیکی دیگر است که حتی ممکن است فرد مجبور به عوض کردن لباسش شود. این حالت از چند شب تا یک ماه یا بیشتر طول می کشد و راه طبیعی بدن برای دفع سموم می باشد.

ترشحات خلطی روش دیگر بدن برای رهایی از سموم است که ممکن است بین چند هفته تا بیش از 6 ماه ادامه داشته باشد.

برخی افراد دچار کاهش اشتها و وزن موقتی، مشکلات گوارشی، گرفتگی عضلات بعد از خوردن، تهوع و استفراغ (یک یا دو روز ) لرز، رعشه و سرگیجه می شوند که معمولا قبل از یک ماه کاهش می یابد.

درد کلیه، ضعف، تغییرات هورمونی، عدم تعادل، کاهش ایمنی بدن، خستگی مزمن و مشکلات خفیف چشمی از دیگر عوارض ترک ماری جوانا هستند که در کمتر از 2 ماه برطرف می شوند.

نکته: ترک اعتیاد مواد مخدر همچون ماری جوانا به دلیل عوارض پس از ترک بهتر است زیر نظر متخصص و در گروه های ترک اعتیاد انجام شود تا خطر بازگشت به اعتیاد و مصرف مواد مخدر تا حد زیادی کاهش پیدا کند.

رفع علائم ترک ماری جوانا

  • حمام داغ
  • نوشیدن آب، آب زغال اخته و مایعات شفاف فراوان
  • مصرف مواد غذایی حاوی پتاسیم؛ زیرا بر اثر تعریق زیاد بدن پتاسیم زیادی از دست می دهد.
  • کاهش مصرف غذاهای پرچرب
  • اجتناب از مصرف کافئین و نوشیدن یک لیوان شیر گرم قبل از خواب برای درمان بی خوابی
  • ورزش منظم

منبع: inspiremalibu livescience marijuana-anonymous